Zwaaizwaai Kluger Hans

Toen Daan als nieuwe hoofdredacteur van Kluger Hans zaterdag het woord nam, haalde hij een Indiase filosofie aan die hij die ochtend pas gehoord had, maar die hij toepasselijk vond voor wat er die avond te gebeuren stond. Deze filosofie wijst erop dat de wereld in principe chaos is, maar dat er in die chaos ogenblikken zijn waarin op wonderlijke wijze orde ontstaat. Die orde is tijdelijk en vervalt weer in chaos. Maar ook kan die orde een sprong maken naar een hogere orde en een nieuwe structuur meekrijgen.

Vijf jaar geleden ontstond inderdaad op een wonderlijke manier een orde. Krachten bundelden zich tot een literair tijdschrift en dat heeft vijf jaar lang mooie ontdekkingen opgeleverd. Een literair tijdschrift is een aanzuigpool van talent, een knooppunt van literaire krachten die je als poortwachters van het tijdschrift vervolgens filtert, begeleidt en weer verder uitdeelt aan de lezers. Maar stilaan zette ook beetje bij beetje die vermaledijde chaos zijn voetje tussen de deur. Mensen kozen andere prioriteiten, nieuwe mensen kwamen en kozen vervolgens ook andere prioriteiten. En net toen de chaos het leek te gaan winnen, nam Daan met enkele vrienden de sprong in het onbekende.

Bij de start was ik enthousiast, maar mensen vonden vooral dat ik (dat wij) veel moed had(den) om vandaag nog een literair tijdschrift op te richten. In die periode verdwenen Revolver, Het trage vuur en Met andere zinnen, Nieuwzuid en Yang werden herleid tot één tijdschrift. De Standaard en De Morgen brachten beiden een overzichtsartikel, waar ik nog op gereageerd heb omdat Kluger Hans er niet in vermeld werd. Later volgde de kaalslag in Nederland. En nog dit jaar verdween De brakke hond, een spijtig nieuws waarvan ik zelfs niet weet of het nog de kranten gehaald heeft.

Literaire tijdschriften brengen mensen (schrijvers, redacteurs, lezers) samen rond eenzelfde passie en alleen al daarom zijn ze belangrijk. Ik wens dan ook Daan en zijn ploeg niet enige moed toe – de enige moed die er nodig is, is de moed om te blijven ademen – maar vooral veel passie voor wat ze doen. Passie en doorzettingsvermogen tegen de desintegrerende krachten in (en mijn excuses als ik nu wat als onze kaperskapitein begin te klinken).

Die Indiase filosofie van Daan stuurde me zaterdagavond twintig jaar terug in de tijd, want wat hij vertelde, was wat Ilya Prigogine wetenschappelijk had onderzocht en beschreven in Orde uit chaos. Als ik ergens een bijbel zou hebben die mijn wereldvisie vat, dan is het dit boek wel. En Daan herinnerde er mij aan dat ik niet bijbelvast ben.

Het was onvergetelijk om vijf jaar lang aan de poort van een zelf afgedongen knooppuntje in dit universum te staan. En ik dacht dat niemand het had gezien, maar Marie mailde het me daarnet: er welden zaterdag toch even enkele tranen op. Heel even maar.

Ondertussen probeer ik het zwarte gat voor te zijn. SchrijversAcademie krijgt nu mijn onverdeelde organisatorische aandacht en mijn eigen schrijf- en vertaalplannen schreeuwen nu al lang genoeg om aandacht. Daar ga ik vanaf nu voor.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *